امروز: یکشنبه 30 شهريور ماه 1399 مصادف با 20 / 9/ 2020
#در_خانه_بمانیم.
کشوری که مردمانش مسئولیت اجتماعی را درک کنند، از تمام بحران ها عبور خواهد کرد.
رسید مژده که ایام غم نخواهد ماند***چنان نماند و چنین نیز نخواهد ماند.
ما زمانی رشد می کنیم که با چالشی مواجه میشیم، نه وقتی که مسائل ساده هستند..
دریای آروم هیچوقت یک ناخدای ماهر نساخته..

انقراض نسل فیل ایرانی !

به گزارش «درفش صنعت» سال 99 نیز همچون سال گذشته بر اساس ضرورت توجه به بحث تولید داخلی «سال جهش تولید» نامگذاری شده است. اما به رغم تاکید رهبر انقلاب بر موضوعاتی همچون «حمایت از کالای ایرانی» و یا «جهش تولید»، اگر به عملکرد مسئولان طی چهار دهه اخیر نگاهی داشته باشیم به این حقیقت تلخ پی میبریم که حدود نیم قرن پیش، نه تنها بازارهای داخلی جایی برای اجناس بی کیفیت چینی نداشتند، بلکه محصولات با کیفیت و خوش نام ایرانی بازارهای خاورمیانه را در اختیار خود قرار داده بود. این اجناس شامل برندهایی خوشنام و معروف ایرانی همچون «لوازم خانگی ارج» ، «پارس الکترونیک» ، «تلویزیون شهاب» ، «لوازم خانگی آزمایش» ، «روغن نباتی جهان»، «پلی اکریل ایران» ، «کفش بلا» ، «کفش نهرین» ، «کفش ملی» و ده ها  شاید صدها صنایع تولیدی دیگر بودند که اکنون تنها در خاطرات نام آنان باقی مانده است.

شاید اطلاق عنوان بِرند کُشی برای قصه پر غصه کارخانجات و مراکز صنعتی مذکور بی راه نباشد. چرا که به دلیل سوء مدیریت گسترده در کشور امروز باید نظاره گر، سان رژه تولیدات بی کیفیت چینی در بازار کشور باشیم که کشور ما را تا سر حد وابستگی به شرق پیش برده است. همانطور که در ابتدا اشاره شد، این روزها پیش از هر زمان دیگری ضرورت وقوع یک انقلاب اقتصادی در صنایع تولیدی کشور احساس می شود. بر همین اساس قصد داریم طی سلسله گزارش هایی، نگاهی داشته باشیم به سرنوشت تلخ صنایع تولیدی کشور که به آسانی نابود شدند. شاید این موجب شد زین پس نسبت به صنایع داخلی غیروابسته، اهمیت بیشتری قائل شده و در حفظ و حمایت از آنان گامی برداریم.

فروشگاه اینترنتی کفش ملی

*روزی روزگاری، کفش ملی

یکی از محبوب ترین و معروف ترین برند های کفش در خاورمیانه برند «کفش ملی» بود. کارخانه ای عظیم که اکنون تنها خرابه ای حوالی بزرگراه فتح «جاده قدیم کرج» باقی مانده است. کارخانه ای بزرگ که بیش از 10 هزار کارگر در آن مشغول به کار بودند و  انواع کفش های زنانه، مردانه، ورزشی و صنعتی در آن تولید می شد. این شرکت زمانی بیش از ۵۲ کارخانه در صنعت کفش و چرم و بیش از ۴۰۰ فروشگاه زنجیره‌ای کفش ملی در سطح ایران داشت. تولیدات این شرکت به اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی سابق، مجارستان، لهستان، رومانی و حتی اروپای غربی نیز صادر می‌شد.

کفش ملي در دهه 30 شمسي توسط مرحوم محمد رحيم متقی ايروانی  تاسيس شد که در ابتدا پايپوش های لاستيکی معروف به «گالش» در چهار راه گلوبندک تهران توليد مي کرد. سپس به توليد کفش های چرمی روی آورد و اولين توليد ماشينی کفش در ايران را راه اندازی کرد.

نبوغ، خلاقیت و پشتکار ایروانی به حدی بود که کفش ملی در مدت کمتر از سی سال نه در ايران بلکه بخش بزرگی از جهان به بزرگترين مرکز توليد کفش مبدل شد و توانست صادرات سنگينی به اقصی نقاط عالم از جمله اروپا داشته باشد .

رحیم ایروانی در یکی از سال های دهه ۳۰ پس از سفر به کشور چکسلواکی، دو کارشناس و یک دستگاه اتوکلاو با خود به ایران آورد و تولید کفش را با ۳۵ نفر کارگر آغاز کرد. بهای این کفش تولیدی در ایران حدود نصف مشابه وارداتی آن بود. ایروانی بعدها زمینی به وسعت ۷۰۰ مترمربع در منطقه مهرآباد خرید که ۴۰۰ مترمربع بنای ساختمانی داشت. سپس با خرید ماشین دوخت، از پارچه های ایرانی استفاده کرد و شرکتی خارجی به نام ولکو نیز حاضر به سرمایه گذاری و انتقال فناوری به ایران شد. این کارخانه «کفش ملی» نام گرفت و در آغاز ۱۵۰ محصول مختلف تولید می کرد.

از سال ۱۳۴۷ به بعد، کفش ملی در کنار تولید کفش، محصولاتی مثل جوراب، توید آستر و بند کفش و محصولات دیگر را آغاز کرد. در همین سال، گسترش کارخانجات کفش ملی با ساخت و ساز در کیلومتر ۱۸ جاده قدیم کرج پی گرفته شد.

*افول یک ستاره ملی

شرکت کفش ملی با وقوع انقلاب مصادره و به سازمان صنایع ملی منتقل گشت، اما چندی بعد بابت رفع بدهی دولت به سازمان بازنشستگی کشوری واگذار شد. تا امروز ماشین آلات این کارخانه همه فروخته شده است و محل کارخانه ها (پارک صنعتی کفش ملی) به انبار تبدیل شده که بخشی از آن در اختیار شرکت خودروسازی سایپا است و بخش دیگر آن به انبار کفش تبدیل شده است. هم اکنون برخی تولیدکنندگان کفش در کشور محصولات خود را با نشان کفش ملی از طریق فروشگاه های کفش ملی به فروش می رسانند.

اکنون فروشگاه های کفش ملی به عرضه تولیدات صنایع کوچک دیگر کارخانه ها تبدیل شده اند. هم اکنون بعد از ۳۲ سال، از پرسنل ۱۰ هزار نفری گروه کفش ملی فقط ۷۰۰ نفر باقی مانده اند که در کفش گنجه و بخش های بازرگانی مشغول به کار هستند.

علی اصغر سعیدی جامعه شناس ومحقق کارآفرینی که به بررسی وضعیت بنگاه های مصادره شده ابتدای انقلاب علاقه دارد در گفت وگویی با یکی از رسانه ها پیرامون ماجرای تلخ «کفش ملی» اظهار کرده بود: «گروه صنعتی ملی که از آقای ایروانی در سال ۱۳۵۷ مصادره شد، ۲۵ میلیون جفت کفش تولید داشت که در ۳۰۰ فروشگاه زنجیره ای به عرضه محصولاتش می پرداخت. اما اکنون تولید آن نزدیک صفر است».

استاد جامعه شناسی دانشگاه تهران افزود: «همه ما کشورمان را دوست داریم و زمانی که مشاهده می کنیم چه بر سر کارخانه های مصادره شده آمده متاسف می شویم».

دکتر سعیدی با اشاره به انگیزه تحقیق درمورد کارآفرینان ایرانی گفت: «درابتدا کنجکاو بودیم تا علل مصادره ها را در یابیم. با مسئولین اقتصادی اول انقلاب گفت وگوهای زیادی انجام داده ایم تا علت مصادره ها را دریابیم چون اتهاماتی که بر اساس آن حکم مصادره صادر شد در مواردی که ما دیده ایم نه دادگاهی برای آن تشکیل شد و نه به شکایت مدعیان رسیدگی شد. من دوبار با مرحوم مهندس سحابی صحبت کردم و ایشان نیز در خاطرات خود آورده اند که چیزی جز حال و هوای انقلاب را نمی توان مقصر دانست»!

 

*سرنوشت بنیانگذار کفش ملی

کفش ملی تمام آن چیزی بود که ایروانی در شرایط مناسب تاریخی با حقوقدانی، نیازشناسی ، بازارشناسی و عشق به سرزمین کشورش  ساخته بود اما  پس از انقلاب به راحتی مصادره شد.

ایروانی پس از انقلاب و مصادره شرکت کفش ملّی ابتدا کارخانه کفش و چرمسازی را در بوستون آمریکا تأسیس کرد و سپس در قاهره کارخانه کفش استاندارد را تأسیس کرد.

رحیم ایروانی در سال ۱۳۴۳ شرکتی به نام شرکت کانون مشاوره اقتصادی را به منظور تربیت و پرورش ۲۲ کودک دو ماهه تا ۲ساله تأسیس کرد تا در آینده این کودکان از مدیران بنگاه‌های صنعتی او بشنود.

قرار بر این شد قسمت عمده بودجه کانون به مصارف تحصیلی این اطفال برسد و لوازم خوارک پوشاک و وسایل زندگی ساده و کم خرج باشد. همچنین هیچ‌کدام از این اطفال نیز پس از رسیدن به سن ۱۸ سالگی هیچ تعهدی نسبت به کانون نداشتند و مختار بودند که هرطور خواستند در اجتماع زندگی کنند. فقط انتظار مؤسسه این است که نسبت به تحصیل جدی باشند و تمسک به دین اسلام و حسن اخلاق را پیشه خود سازند. با وقوع انقلاب اسلامی ایروانی این کودکان را که آن زمان ۱۴ تا ۱۶ ساله بودند با خود به خارج از کشور برد. رحیم ایروانی سرانجام در ۱۲ بهمن ۸۴ بعد از یک روز کامل کاری درگذشت./ محمدحسین جعفری سمیع / سردبیر

نظرات
* *
*
       

نقل مطالب با ذکر منبع بلامانع است.

کلیه حقوق مادی و معنوی این سایت محفوظ و متعلق به پایگاه خبری درفش صنعت میباشد.

طراحی و پیاده سازی توسط برآیند .